جام ماته، که با نام‌های «کدو ماته» یا «کالاباش ماته» نیز شناخته می‌شود، ریشه در آمریکای جنوبی، به ویژه در فرهنگ‌های بومی مردم گوارانی در پاراگوئه، اروگوئه و آرژانتین امروزی دارد. جام ماته بخش جدایی‌ناپذیر از آداب و رسوم سنتی اجتماعی و فرهنگی در این مناطق است و تاریخچه‌ای طولانی دارد که به دوران پیشاکلمبی بازمی‌گردد.

فنجان ماته در درجه اول برای نوشیدن نوشیدنی محبوب ماته استفاده می‌شود، که نوعی چای تهیه شده از برگ‌های گیاه یربا ماته است. رسم نوشیدن ماته نسل به نسل منتقل شده و از اهمیت فرهنگی و اجتماعی قابل توجهی در کشورهای آمریکای جنوبی برخوردار است. این نوشیدنی اغلب به عنوان نمادی از مهمان‌نوازی و اجتماع، بین دوستان و خانواده به اشتراک گذاشته می‌شود.

خود فنجان ماته معمولاً از پوسته خشک و توخالی کدو حلوایی ساخته می‌شود، اگرچه انواع مدرن آن را می‌توان از موادی مانند چوب، فلز یا سرامیک نیز تهیه کرد. روش سنتی تهیه و سرو ماته شامل قرار دادن برگ‌های خشک یربا ماته درون کدو، اضافه کردن آب داغ و نوشیدن نوشیدنی دم کرده از طریق یک نی فلزی یا چوبی به نام بمبیلا است.

محبوبیت ماته و فنجان ماته از ریشه‌های فرهنگی سنتی خود فراتر رفته و به سایر نقاط جهان نیز گسترش یافته و طرفداران جهانی پیدا کرده است. علاقه‌مندان به ماته از طعم بی‌نظیر و جنبه اجتماعی به اشتراک گذاشتن ماته با دیگران قدردانی می‌کنند. علاوه بر این، فواید سلامتی منتسب به یربا ماته، مانند خواص انرژی‌زایی و آنتی‌اکسیدانی آن، نیز در افزایش محبوبیت آن نقش داشته است.

علاوه بر کاربرد عملی آن به عنوان ظرفی برای لذت بردن از ماته، جام ماته به نمادی از هویت آمریکای جنوبی نیز تبدیل شده است و اغلب با طرح‌های پیچیده و حکاکی‌های زینتی که منعکس کننده سنت‌های هنری فرهنگ‌های بومی است، تزئین می‌شود. در نتیجه، جام ماته نه تنها یک شیء کاربردی، بلکه یک اثر هنری نیز هست که به دلیل صنایع دستی و اهمیت فرهنگی‌اش ارزشمند است.